پژوهش های نوین سیاست جغرافیایی

پژوهش های نوین سیاست جغرافیایی

چشم‌انداز ژئوپلیتیک منطقة آسیای غربی پس از طوفان‌ الاقصی؛ نظام مبتنی بر کنترل تقابل سه‏ جانبه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
گروه حقوق و علوم سیاسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران
چکیده
آیندة نظم ژئوپلیتیکی در آسیای غربی که پویایی از ویژگی‏های اساسی آن است، همواره پرسش محفل‏های علمی بوده است. حملة هفت اکتبر حماس، روندهای عادی‌سازی روابط و تنش‌زدایی بین کشورهای عربی، ایران -عربستان و اسرائیل -عربستان را با چالش روبه‌رو کرد. آیا تحولات جدید در منطقه می‏تواند منجر به نغییرات جدی در توزیع قدرت و حتی ایجاد یک نظام ژئوپلیتیک پایدار و یا نظام امنیتی دسته‌جمعی شود؟ در این مقاله، بر اساس چارچوب نظری برآمده از تلفیق نظریة مجموعة امنیتی منطقه‌ای و الگوهای ژئوپلیتیک منطقه‌ای و با تکیه بر روش تحلیلی-توصیفی، به واکاوی الگوهای ژئوپلیتیک سه قدرت منطقه (ایران، عربستان و اسرائیل) پرداختیم. این بررسی نشان می‏دهد که از منظر تاریخی، دو الگوی رقابت- منازعه و کنترل تقابل به صورت چرخه‌ای بر منطقة آسیای غربی حاکم بوده است. براساس الگوهای ژئوپلیتیکی تاریخی؛ شکل‏گیری نظام ژئوپلیتیکی مبتنی بر کنترل تقابل سه‌جانبه، محتمل‌ترین نوع نظم ژئوپلیتیک بعد از جنگ اسرائیل- محور مقاومت خواهد بود.
کلیدواژه‌ها