یکی از مناطق مهمی که به صورت ساختاری مرکز نفوذ ابرقدرت‏های مدعی بوده، منطقة خاورمیانه است که کنش‏ها و پویش‏های برخاسته از این مسئله نیز با سیری گسترشی روبه‏رو بوده است و از جملة این کنش‏ها ظهور داعش است. شرایط پیش‏آمده از ناآرامی‏ها‏ی منطقه ‏ای، بروز خلأ قدرت و امنیت در سطح منطقه، رقابت‏های ژئوپلیتیک قدرت‏های منطقه ‏ای و بازیگری قدرت‏های فرامنطقه ‏ای زمینه‏ های شکل‏ گیری و گسترش دامنة نفوذ گروه داعش را فراهم نموده است. این گروه به دلیل عوامل ژئوپلیتیکی نمی‏تواند در درازمدت قادر به حفظ بقای خود باشد، اما از طرفی دیگر شناخت فعالیت‏های سازمان‏دهی شدة این گروه نیز واجب و ضروری است. زیرا حضور داعش در منطقة غرب آسیا و در سرزمین‏های همجوار ایران با وجود حمایت ‏های بی ‏دریغ برخی از قدرت‏های فرامنطقه ‏ای به‏ عنوان یکی از رخدادهای مهم حائز اهمیت است. گروه تکفیری داعش سعی دارد با گسترش کنش‏های سیاسی خود از طریق تأثیرات ژئوپلیتیک‏، حکومت ایدئولوژیک خود را در منطقة خاورمیانه مهیا نماید. این گروه تروریستی با اقدامات انحصارگرایانه و ایدئولوژیکش برای مبارزه با هویت ملی، جامعه را قطب‏ بندی کرده و امنیت را مختل می‏کند. ذکر این نکته ضروری است که در منطقة خاورمیانه ایجاد هرگونه بحرانی هم می‏تواند کشورهای منطقه و هم سیستم بین المللی را وادار به واکنش نماید. لذا این پژوهش که با روش توصیفی-تحلیلی تدوین گردیده در پی یافتن مهم‏ترین عوامل ژئوپلیتیک ظهور داعش، تداوم فعالیت، و یا محدود شدن فعالیت آن در منطقه خاورمیانه است.