مهاجرت نخبگان از چالشهایی است کـه کشـورهای زیـادی بـا آن مواجـه هستند و از آن به عنوان یکی از مسائل آسیبزا در کشورها یاد میشـود؛ بنـابراین ارزیـابی علـل مهاجرت نخبگان امری ضروری است. هدف اصلی پژوهش حاضر تحلیلی بر مهاجرت نخبگان است که به روش کتابخانه ای انجام شده است. داده ها و اطلاعات مورد نیاز از اسناد و مدارک موجود و پایگاه های اطلاعاتی گردآوری شد. طبق آمار دبیرخانه شورای عالی امور ایرانیان خارج از کشور، بالغ بر چهار میلیون نفر ایرانی مقیم خارج از کشور هستند و به استناد داده های موجود روند مهاجرت نیروهای ماهر رو به افزایش است. افراد تحصیلکرده نیروهای خلاق برای تولید و فناوری هستند. این افراد عموماً در سن کار هستند؛ به گونهای که بالاترین درصد ایرانیان مقیم آمریکا گروه سنی 25-64 سال تشکیل میدهند. چه بسا این افراد در زمان تحصیل در خارج، شرایط مناسبی برای اقامت دائم در آن کشور داشته اند؛ اما تحت تاثیر حس بازگشت به کشور، پس از مدتی، با شرایطی روبهرو میشوند که به ناچار در تصمیم خود تجدید نظر میکنند و مهاجرت را ترجیح میدهند، قابل تأمل و تعمق است، گرچه مقصد 68% دانشجویان ایرانی برای ادامه تحصیل کشورهای کانادا و فرانسه است؛ ولی بیشترین تعداد ایرانیان مقیم خارج در این دو کشور (کانادا و فرانسه) نیستند. بنابراین میتوان اذعان نمود، آنچه که بیشتر باعث مهاجرت نخبگان میشود، عوامل دافعه داخل کشوراز جمله عدم ثبات اقتصادی، سوء مدیریت، عدم وجود طرح و برنامه مدون جذب نخبگان و... است، نه عوامل جاذبه خارج از کشور.
